استان کردستان


استان کردستان



استان کردستان
استان کردستان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

پرش به: ناوبری, جستجو
مختصات: استان کردستانشرقی‌″۴۶ ′۵۹ °۴۶ شمالی‌″۴۱ ′۱۸ °۳۵ / °۴۶٫۹۹۶۰شرقی °۳۵٫۳۱۱۳شمالی / ۴۶٫۹۹۶۰;۳۵٫۳۱۱۳ (نقشه)
کردستاناستان کردستانمرکزسنندجمساحت۲۸,۲۰۳ کیلومترمربعجمعیت (1385)۱,۴۴۰,۱۵۸تعداد شهرستان‌ها۸منطقه زمانیIRST (گرینویچ+۳:۳۰)-تابستان (دی‌اس‌تی)IRST (گرینویچ+۴:۳۰)زبان(های) اصلیاکثریت کردی
اقلیت ترکی آذربایجانی و لکیکردستان با گستردگی ۲۸٬۲۰۳ کیلومتر مربع در غرب ایران برنامه دارد. این استان که در دامنه‌ها و دشت‌های پراکنده سلسله جبال زاگرس میانی برنامه گرفته است، از شمال به استان‌های آذربایجان غربی و زنجان، از شرق به همدان و زنجان، از جنوب به استان کرمانشاه و از غرب به کشور عراق محدود است. مرکز این استان، شهر سنندج است. استان کردستان براساس آخرین تقسیمات کشوری در سال ۱۳۷۵ دارای ۸ شهرستان، ۱۲شهر، ۲۱ بخش، ۷۸ دهستان و ۱۷۶۵ آبادی دارای سکنه بوده است. شهرستان‌های این استان عبارتند از: بانه، بیجار، دهگلان٬ دیواندره، سروآباد٬ سقز، سنندج، قروه، کامیاران و مریوان.
محتویات

[نهفتن] تاریخ کردستان [ویرایش]

استان کردستان بخشی از سرزمینی است که به وسیله مادها حکمرانی می شده است[۱]. مرز تاریخی سرزمینهایی که بوسیله مادها اداره می شده، در شمال به «اوراتو»، در غرب به «آشور» و در جنوب و جنوب غربی به ایلام و سومر منتهی می شد. در ابتدا قبایل نژاد آریایی در شرق و غرب دریاچه ارومیه اسکان یافتند. تعدادی از آنان در شرق دریاچه مقیم شدند و آن را «آمادای» نامیدند و قسمتی که در غرب دریاچه ارومیه بود را پارسوا (پارسوما) نامیده می شد. اولین گروه دولت مادها را بنیان نهاد و دومین گروه سلطنت قدرتمند هخامنشیان را به وجود آورد. با توجه به متن نوشته داریوش در پرسپولیس و بیستون، دولت شاهنشاهی مادها در ناحیه هخامنشی در ۵۵۰ قبل از میلاد واقع شده و سرزمین مادها یکی از ایالات دولت هخامنشی شد. از زمان سلطنت هخامنشیان، در نواحی پارسها و ساسانیها، ایالت مادها بعنوان یکی از ایالات ایران باستان بنام «ماه» شناخته می شد. این ایالت شامل دو بخش «ماه پایین» یا رازی ماه و «ماه بالا» یا نهاوند ماه بود. در دوران قبل از اسلام سرزمین مادها، «مای» یا «ماه» نامیده می شد. ناحیه استان کردستان در دوره صفویه شامل ۹ شهر عمده بود: سنه، گروس، الکا، زرین کمر، تقامین، خورخوره، جوانرود، اورامان، الکای بانه، قالازالام و پالانگان. دولتمردان مستقل برای قبایل بزرگ منصوب می شدند. بنا به پیش نویس شماره ۱۲۷۵ در ۱۳۱۶/۹/۹، ایران به شش بخش تقسیم شده بود. استان غربی شامل شهرهای کردستان، کرمانشاه، گروس، باوندپور(کلهر)، پشت کوه، لرستان، بروجرد، همدان، ملایر، خرمشهر، آبادان، خوزستان و کهکیلویه بود. در سال ۱۳۳۷ با توجه به فرمان شورای وزرا کردستان از پنجمین استان جدا شد و استان کردستان را تشکیل داد. شهرهای استان، سنندج، گروس، سقز و قروه بودند.
نام کردستان [ویرایش]

کردستان متشکل از دو کلمه «کرد» و پسوند «ستان» به معنی مکان می باشد. کردستان مکان و سرزمین کردها می باشد. ناحیه ای است در ایران واقع شده است. کلمه کردستان برای اولین بار بطور رسمی در دوره سلجوقی بکار برده شد و از آن پس ثبت گردید.[نیازمند منبع]
جغرافیا [ویرایش]

استان کردستان با مساحت ۲۸۲۰۳ کیلومتر در غرب ایران مجاور کشور عراق بین ۳۴ درجه و ۴۴ دقیقه تا ۳۶ درجه و ۳۰ دقیقه عرض شمالی و ۴۵ درجه و ۳۱ دقیقه تا ۴۸ درجه و ۱۶ دقیقه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ برنامه دارد که این مساحت ۱٫۷ درصد از مساحت کل کشور را شامل می‌شود و از نظر وسعت رتبه ۱۶ را در کشور دارا است. از شمال به استانهای آذربایجان غربی و قسمتی از زنجان و از جنوب به استان کرمانشاه و از شرق به استان همدان و قسمتی دیگر از استان زنجان و از غرب به کشور عراق محدود می‌باشد . از لحاظ اقلیمی و طبیعی استان کردستان منطقه ای کوهستانی می‌باشد که دشت‌های مرتفع و دره‌های پهن نیز در پهنه منطقه گسترده شده اند. اختلاف ارتفاع بین بلندترین و پست‌ترین نقاط استان به حدود ۲۴۰۰ متر می رسد. کوه شاهو با ارتفاع ۳۳۰۰ متر بلندترین و منطقه آلوت در بانه با ارتفاع حدود ۹۰۰ متر کم ارتفاع‌ترین نقطه استان می باشد. که این اختلاف ارتفاع خود باعث به وجود آمدن اقلیم‌های متفاوت می گردد. کردستان با دریا فاصله اش زیاد است، اما از طریق دره های عمیق در هم تنیده، به آب های آزاد جهان در جنوب و دریاچه های شمالی نظیر دریای خزر و دریاچه ارومیه راه دارد. سرچشمه بسیاری از رودخانه های بزرگ در کوه های کردستان واقع شده اند.
استان کردستانزنجانآذربایجان غربیاستان کردستانهمداناستان کردستانعراقاستان کردستان کردستان استان کردستاناستان کردستانکرمانشاهمردم [ویرایش]

استان کردستان یکی از استان‌های کردنشین در غرب ایران است، اکثریت ساکنان این استان، کردزبان هستند که به لهجه‌های مختلف تکلم می‌کنند.[۲] زبان کردی در استان کردستان و همچنین در استان‌های ایلام، کرمانشاه، همدان، قزوین[۳]٬ آذربایجان غربی و شمال خراسان و دیگر کشورها لهجه‌های گوناگونی دارد اما مهمترین، پر تکلم‌ترین و یا به عبارتی لهجه رسمی و ادبی دو شاخه کرمانجی و سورانی است، شاخه سورانی در استان کردستان لهجه رایج در ادبیات مکتوب است.[۲]
علاوه بر زبان کردی اقلیتی نیز در بخش کرانی شهرستان بیجار[۴][۵][۶] و بخش مرکزی شهرستان قروه[۷][۸] به زبان ترکی آذربایجانی و همچنین در بخش چهاردولی شهرستان قروه به زبان لکی تکلم می‌کنند[۹] اقلیت‌های ارمنی و یهودی نیز به تعداد اندک در برخی شهرهای استان یافت می‌شوند.[۷][۱۰]
مشاهیر استان کردستان [ویرایش]

استان کردستان

این بخش به تمیزکاری نیاز دارد. محتویات این بخش ممکن است غیرقابل اعتماد و نادرست یا جانبدارانه باشند یا قوانین حقوق پدیدآورندگان را نقض کنند.هیمن شاعر
نالی، محوی شاعر
بابا مردوخ روحانی
دکتر ابراهیم یونسی نویسنده
دکترقطب الدین صادقی نمایش نامه نویس
بهمن قبادی کارگردان
مستوره اردلان اولین زن شاعر و نویسنده درخاورمیانه
کامکارها نوازنده و موسیقی دان
پیر شالیار شاعر
امان الله خان اردلان حاکم مشهور کردستان درعهد قاجار
حمیدرضا اردلان موسیقیدان
حضرت آیت الله حیدری فطرت (شهابی) از علمای استان
حاج ماموستا شیخ الاسلام نماینده خبرگان رهبری
آب و هوا [ویرایش]

اقلیم كردستان متاثر از توده‌های هوای گرم و مرطوب مدیترانه ای است كه این توده‌ها موجب بارندگی هایی در بهار و ریزش برف در زمستانها شده است. این توده‌های هوایی كه از اقیانوس اطلس و دریای مدیترانه با برخورد به ارتفاعات زاگرس بخش قابل توجهی از رطوبت را بصورت بارش‌های پراكنده برف و باران در این منطقه نشان میدهند. تعداد روزهای یخبندان ۱۰۹ روز و میزان بارندگی سالانه در شرایط عادی اقلیمی معادل ۵۰۰ میلی متر میباشد. بیشترین میزان بارندگی مربوط به شهرهای مریوان و بانه حدود ۸۰۰ میلی متر در سال و كم‌ترین میزان بارندگی در ناحیه شرق حدود ۴۰۰ میلی متر و در قسمت مركزی استان یعنی سنندج نزدیك به ۵۰۰ میلی متر در سال است. نفوذ توده‌های مرطوب زمستانی و بهاری در مریوان و دریاچه زریوار تأثیر فراوانی در مرطوب و معتدل شدن هوای این ناحیه دارد. میزان رطوبت و بارش مناسب باعث ایجاد جنگل‌های انبوه بلوط و گونه‌های مختلف درختان جنگلی شده است.
كوه‌ها و قله‌ها [ویرایش]

ارتفاعات، دامنه‌ها و رشته كوههای متعدد استان كردستان از دیگر قابلیت‌های تفرجگاهی آن به شمار می آیند. رشته كوههای غرب كشور به صورت رشته هایی موازی، تمامی پهنه استان را در بر گرفته اند و محدوده طبیعی آن را تشكیل میدهند. یخچال‌های قلل مرتفع، چشمه سارهای فراوان پوشش مناسب جنگلی و مرتعی دامنه‌های مناطق كوهستانی، به ویژه مناطق نزدیك شهرها (آبیدر، آربابا، شاهو) در جنوب استان عمدتا در روزهای تعطیل، پذیرای گروه زیادی از ساكنین مناطق شهری و مسافران استان هستند. مهمترین كوههای استان كه بیش از ۲۸۰۰ متر ارتفاع دارند عبارتند از : کوه کوچسار، کوه شیخ معروف، كوه پنجه علی، كوه كانی چرمه، كوه حلقه مسیر، كوه سنا سره، كوه میانه، کوه مسجد میرزا، کوه ملاکاوو، كوه حسین بك، كوه پیازه، كوه تخت، كوه هوعالی داغ، كوه چهل چشمه، كوه هواربرزه، کوه چرخ لان، کوه سراج الدین.
مناطق دیدنی [ویرایش]

استان كردستان به علت دارا بودن شرایط مساعد اقلیمی و زیست محیطی، از دوران پیش از تاریخ، به عنوان یكی از استقرارگاه‌های بشری مورد توجه بوده و نتایج حاصل از كاوش‌های علمی باستان‌شناسی در مكان‌های باستانی حاكی از این مطلب است. در كردستان حدود هزار و دویست و سی و چهار اثر باستان شناسایی شده و حدود پانصد اثر از آنها در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.
جاذبه‌های طبیعی [ویرایش]

بیش‌تر جنگل‌های استان دراطراف شهرهای بانه و مریوان واقع شده و بعد از جنگل‌های شمال كشور در درجهٔ دوم اهمیت برنامه دارد. در حال حاضر جنگل‌های استان به صورت درختچه و بوته‌های پراكنده درآمده است. معروف‌ترین درختان جنگلی این جنگل‌ها بلوط، گلابی، گردو، سیب وحشی، پسته وحشی، زالزالك، آلبالو جنگلی، نارون، افرا و درخت هایی مانند گز و بید وحشی در كنار رودخانه است. نواحی جنگلی استان عبارت اند از: جنگل‌های مریوان (۱۸۵۰۰۰ هكتار)، بانه (۵۰۰۰۰ هكتار)، سقز (۷۰۰۰ هكتار) و جنگل‌های منطقه سنندج كه مساحت آن حدود ۷۸۰۰۰ هكتاراست و بیشتر درغرب كامیاران و جنوب سنندج واقع شده اند. از دیگر جاذبه‌های طبیعی استان میتوان به پارک جنگلی آبیدر، منطقه اورامان، دریاچه زریوار، آبشاربل، چهل چشمه، سراب قروه و آبشارکویله اشاره کرد.
جاذبه‌های تاریخی [ویرایش]

استان کردستان استان کردستان
عمارت آصف وزیری (خانه کرد). این عمارت در سنندج برنامه دارد.


از جاذبه های تاریخی استان میتوان به:قرآن تاریخی نوگل تپه باستانی زیویه، سنگ نبشته اورامان، غار کرفتو، عمارت خسروآباد، عمارت مشیر دیوان، عمارت امجدالاشراف، عمارت وکیل الملک، عمارت سالار سعید (موزه سنندج)، عمارت آصف وزیری (خانه کرد)، حمام شیشه، حمام خان، حمام وکیل الملک، حمام قسلان، بازار سنندج، قلعه حسن آباد، قلعه قمچقای، پل قشلاق، برج اشقون بابا، برج اوچ گنبدخان، برج ینگی ارخ اشاره کرد.
جمعیت [ویرایش]

استان کردستان استان کردستان
شهرستان‌های استان کردستان


رتبه:شهر:جمعیت:شهرستان:جمعی ت:۱سنندج۳۱۱٬۴۴۶سنندج۴۰۹٬۶۲۸۲سقز۱۳۱٬۳۴۹سقز۲۰۵٬۲۵۰۳مریوان۹۱٬۶۶۴مریوان۱۵۰٬۹۲۶۴بانه۶۹٬۶۳۵بانه۱۱۶٬۷۷۳۵قروه۶۵٬۸۴۲قروه۱۹۶٬۹۷۲۶کامیاران۴۶٬۷۶۰کامیاران۱۰۴٬۷۰۴۷بیجار۴۶٬۱۵۶بیجار۹۵٬۴۶۱۸دیواندره۲۲٬۸۴۲دیواندره۸۲٬۶۲۸۹دهگلان۲۰٬۲۲۶دهگلان۷۸٬۰۰۰۱۰سروآباد۳٬۷۰۷سروآباد۵۳٬۹۹۲[۱۱]
موقعیت اقتصادی اجتماعی [ویرایش]

استان کردستان استان کردستان
سنندج، مرکز استان کردستان


این استان از لحاظ اقتصاد کشاورزی از مناطق قابل توجه و از لحاظ دامپروری یكی از قطب‌های اساسی دامداری كشور است. فعالیتهای صنعتی این استان بسیار محدود می‌باشد، ولی به طور كلی صنایع این استان به دو گروه ماشینی و دستی تقسیم می‌شوند كه صنایع ماشینی آن مشتمل بر صنایع كانی غیرفلزی، شیمیایی، نساجی و چرم، غذایی، برق و الكترونیك می‌باشد و صنایع دستی آن نیز شامل فرشبافی، گلیم‌بافی، نساجی و غیره می‌باشد.
هتل‌ها [ویرایش]

هتل‌های استان کردستانسنندج: هتل شادی، هتل هدایت، هتل جبار، هتل آبیدر، مهمانسرای فرهنگیان، مهمانسرای جهانگردی سنندجبیجار: هتل بام ایران، مهمانسرای معلمسقز: هتل سقز، هتل مادبانه: هتل سامان، هتل ستاره طلاییمریوان: مهمانسرای جهانگردی مریوانمنابع [ویرایش]
  1. جغرافيا و تاريخ کردستان
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ «استانداری کردستان». بازبینی‌شده در مارس ۲۰۱۰.
  3. «زبان و دین مردم استان قزوین». صدا و سیمای مرکز قزوین. بازبینی‌شده در مارس ۲۰۱۰.
  4. «آثار تاریخی بیجار». فرمانداری بیجار. بازبینی‌شده در ۸ ژوئیهٔ ۲۰۱۰.
  5. «بیجار شناسی». مجله اینترنتی شهرستان بیجار. بازبینی‌شده در ۸ ژوئیهٔ ۲۰۱۰.
  6. «اشنایی با بیجار گروس». سایت بیجار ایران. بازبینی‌شده در ۸ ژوئیهٔ ۲۰۱۰.
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ «Kordestan Province, Iran». Britannica Encyclopedia، ۲۰۰۲. بازبینی‌شده در ۸ ژوئیهٔ ۲۰۱۰.
  8. «قروه از نگاهی نو». وب‌گاه شهرداری قروه. بازبینی‌شده در ۸ ژوئیهٔ ۲۰۱۰.
  9. فرهنگ جغرافیایی ایران ج.5، ﺣﺴﻨﻌلی ﺭﺯﻡﺁﺭﺍ، ﺗﻬﺮﺍﻥ، ﺩﺍﻳﺮﻩ ﺟﻐﺮﺍﻓﻴﺎیی ﺳﺘﺎﺩ ﺍﺭﺗﺶ، .١٣١ - .١٣٢
  10. «Sanandaj». Britannica Encyclopedia. بازبینی‌شده در ۸ ژوئیهٔ ۲۰۱۰.
  11. درگاه ملی آمار ایران
جستارهای وابسته [ویرایش]



ارومیه/اینجا اروپا نیست!+عکس

1:

سلام
ممنونبابت این همه اطلاعت.

بچه ی سنندچی آرام؟


مراکز خرید شهرهای مختلف ایران

2:

سلام آقا میلاد آره البته سنندج


عکس‌های پانورامای دیدنی از اماکن تاریخی ایران

3:


تاریخچه کردستان بزرگ , در سایه ایران بزرگ
شهرهای اشغال شده ایران در کردستان ترکیه پیش از نبرد چالدران بین شاه اسماعیل صفوی و ترکان عثمانی در سال 1514 میلادی شامل زیر می باشد :
  • دیار بکر (آمد) - وان - غازی عینتاب (دیلوک) - بینگول (چیولیک) - آدیامان (سمسور) - سیواس - اسکندرون - ارزروم - ارزنجان - قارص - تاتوان - مرعش - الازیغ (خارپوت) - باتمان - تونجلی (درسیم) - ماردین - مالاتیا - دوغو بایزید - حکاری (جولامیرگ) - شرناخ - بوتان
متاسفانه وضعیت امت ایرانی کردستان ترکیه نیز نامناسب هست .


کاخ کوروش شهرستان دشتستان واقع در برازجان)
شایسته هست دولت جمهوری اسلامی ایران نه تنها توجه بیشتری به کردستان ایران بلکه از تمامی امت و سرزمینهای کورد نشین منطقه حمایت کند .


گنبد سلطانیه، شاهکاری از معماری ایرانی + عکس
کردستان عراق امروزه به منطقه ای جدا از عراق تبدیل شده هست .


گشت و گذاری مجازی دربرج میلاد تهران
رئیس اقلیم کردستان و مجلس جدا و .


یکی از عجایب که جزء عجایب نشد
.


زيبا ترين مسجد دنيا + عكس
.

این امر نیز مایه خوشحالی ملت ایران هست که از عربها جدا شده اند و بدون شک خوشحالی نهایی ملت ایران پیوند دوباره این مناطق کرد نشین با کشور اصلی خود هست .

زبان کردی نیازمند گسترش و حمایت دولت ایران دارد و گسترش امکانات این مناطق نیز بسیار ضروری هست .

امت آذربایجان و کردستان بیشترین نزدیکی هویتی و تاریخی را با یکدیگر دارند .

تیره های آذری و کردی هر دو از مدیا یا ماد آریایی گرفته شده هست و حتی زبان اونان تا چند قرن پیش بسیار نزدیک به یکدیگر بود .

زبان باستانی آذری تا چند قرن پیش که به مرور وقت به ترکی آذربایجانی تغییر کرد بر طبق دهها سند معتبر تاریخی ریشه ای کاملا پهلوی باستانی داشته هست .

زبان کردی هم که دیگر نیازی به اسناد ندارد و ریشه اش از زبان پهلوی و اوستایی ایران باستان می باشد .

منطقه بسیار زیبا - دست نخورده - شفرمود انگیز و رویایی هورامانات یا اورامانات که بر فراز تپه ای در جنوب کردستان برنامه گرفته خود نشان از هویت ملی کهن اونجا دارد .

امتان اورامان کردستان به صورتی باورنکردنی هنوز پس از گذشت هزاران سال به زبان پهلوی سخن میگویند .

برخی از اونان زرتشتی هستند .

آتشکده ای نیز از دوره های کهن اونجا موجود می باشد .

لباسهای اورامان کاملا سنتی و ارزشمند هست.

ریشه ساخت کفشهای اورامانی به حدی قدمت دار که امروزه هرکدام با قیمتهای بالا به عنوان صنایع دستی خرید و فروش می شود .

شما نیز اگر تاکنون سفری به کردستان و دریاچه زیبایش و به خصوص اورامان نداشته اید وقت را از دست ندهید و برای دیدن هنر و فرهنگ ایرانی رهسپار کردستان شوید .

حال سخن به درازا نمی بریم و گوشه ای مشخصات این سرزمین کهن را یادآور می شویم .

نقشه کردستان بزرگ ایران زمین پس از الحاق کردها - ارمنیها - گرجیها و آذریها به بدنه اصلی کشورشان ٫ ایران
استان کردستان
اشغال کردستان ایران توسط تورکهای عثمانیها
در قرن پانزدهم سرزمینهای ایران که کردستان در اون جای داشت پس از هزاران سال از متلاشی شد و امپراتوری عثمانی اون را کردستان نامید .

در جنگ جهانی اول عثمانی ها کردستان ایران را بین عراق و ترکیه تقسیم کردند .

سرزمین جزیره هم بین عراق و سوریه تقسیم شد .

عده ای از کردها هم در قسمت قفقاز ساکن هستند .

نام کردستان نخستین بار در قرن 12 میلادی در وقت فرمانروایی سلطان سنجر دیده شده هست .

کردستان از سال 612 قبل از میلاد تا قرن 15 پس از میلاد یعنی چیزی در حدود 2000 سال بخشی جدا نشدنی از ایران بود که متاسفانه با یورش سپاه عثمانی اونجا اشغال شد و از ایران جدا گشت .
در کتاب کرد و کردستان ترجمه جواد هاتفی آمده هست :
کردها از اصیل ترین نژاد ایرانی هستند که قرن ها از کرانه های بین النهرین و کشور عراق و ترکیه تا مرزهای شوروی بخشی از ایران بوده هست .

اونان در فلات ایران به کشاورزی و دامداری مشغولند و زبانشان بخشی از زبان ایرانیان باستانی هست که هویت خود را پس از حمله سپاه اسلام حفظ نموده اند .

در دایره المعارف کلمبیا و ایکنیک دسک آمده هست
کوردها بخشی از نژاد ایرانی هستند برخی چادر نشین هستند و برخی شهر نیشین .

امتی دلاور - جنگجو و قوی دارد
بازیل نیکیتین در کتاب تاریخچه کرد نوشته هست
کردها بر خلاف اکثر ایلات و عشایر ایران سنی مذهب هستند و جماعت شافعی .

برخی علی اللهی و برخی توتمیسم هستند .

اونها یکی از مهم ترین و کهن ترین ایلات ایران می باشند .

طوایف گوناگونی منجمله گورانی - کلهری - سنجابی - قبادی - زعفرانلو - شادلو و .

.

.

دارند .

در کتاب ایرانشهر نوشته هستاد شاپور راسخ و جمشید بهنام از انتشارات یونسکو آمده هست
اگر کردان را از حیث نژادی نسبت به دیگر اقوام ایرانی مقایسه کنیم از لحاظ جسمانی و چهره ای و نیرومندی به ایرانیان باستان بسیار نزدیک هستند .


در دایره المعارفهای اینترنشنال و بسیاری دیگر جهان آمده هست
کردهای نژاد کهن ایرانی هستند که امروزه در سرزمینهای بسیاری پراکنده هستند از جمله : خراسان - فارس - کردستان - کرمانشاه - لرستان - آذربایجان غربی - عراق - ترکیه - سوریه - ارمنستان
استان کردستان
منابع طبیعی و سرمایه های کردستان
کردستان از دره ها و کوه های بلند و جلگه های حاصلخیز تشکیل شده هست .

کردستان کنونی ایران فقط بخش کوچکی از کردستان حقیقی ایران هست .

این سرزمین از از نظر منابع تا حدود زیادی غنی هست .

مهم ترین معادن اون معدن طلای کردستان هست که دارای اهمیت خاصی در خاورمیانه هست .

شوربختانه 80% از حق هستخراج طلای کردستان را کشور فخیمه انگلستان به تاراج می برد و تنها 20% اون را به کشور ایران می دهد .

امیدواریم دولت کنونی و دولتهای بعدی به چنین خیانت بزرگی به ملت ایران و امت نیک سرشت کردستان که حق بسیاری از سهم طلای کردستان دارند خاتمه دهند و معدن طلای کردستان نیز مانند صنعت نفت نیز ملی شود .

این خواست تک تک ملت ایران هست و حق طبیعی امت کردستان ماست که از درآمد های طبیعی اونجا بهره مند شوند و % دیگر بین همگان تقسیم شود .

معادن بزرگی دیگر همچون : مرمریت اوریه - مرمریت قلعه شیخان - مرمریت کاوشان - مرمریت صالح آباد - مرمرقصلان - معدن رالگاروارپیمان داشکن - سنگ میهم سفلی - سنگ آهک موسک مریوان - نمک آبی بیجار و دهها معدن دیگر در کردستان کنونی ایران وجود دارد .

کردستان عراق که در اصل بخشی از کردستان آریایی ایران هست نیز در شهرهای عین طلاح و بوتماه دارای غنی ترین چاههای نفتی جهان می باشد .

متاسفانه دولت پیشین عراق در وقت صدام حسین گجستک بخش بسیار زیادی از نفت کردستان را هستخراج می کردند و % بسیار کمی از اون را به خود کردها می دادند.صدام بر این باور بود که کردها ایرانی هستند و به همین جهت در سرکوب اونها از هیج تلاشی فروگذار نبود .

حتی در بخشهای از کردستان عراق متهم به نسل کشی کوردهای آریایی هست .

پس از سقوط دولت ننگین صدام حسین آمریکایی ها و انگلستانی ها که پایه گذار دولت صدام بودند در چپاول هرچه بیشتر منابع نفتی کردستان کوشش کردند .

در کردستان ترکیه نیز نفت و آهن و مس هستخراج شده هست ولی ارزش زیادی در سهم منابع خاورمیانه ندارد .

دولت ترکیه هم درگیرهای بسیاری با کوردهای ایرانی داشته هست .

دولت غربی و بی هویت ترکیه که کعبه آرزوهایش این هست که بخشی از اروپا شود به کردهای ایرانی که در کشورش زندگی مینمايند حتی تا چند سال اخیر اجازه برپایی جشن ملی نوروز را نمی داد .

سرزمینهای کردستان عراق از لحاظ کشت توتون بسیار قوی می باشد .

در جلگه اربیل گندم بسیاری کاشته می شود .

امتان کورد چه زن و چه امت از لحاظ کشاورزی نیرومند و قوی هستند .

دریاچه وان در کردستان ترکیه دارای آثار باستانی ایران می باشد .

کاخ خشایارشا در وان کردستان برنامه گرفته هست .


استان کردستان

شهرستان کامیاران

استان کردستانکامیاران (کردی : Kamyaran) از شهرستانهای نسبتاً نوبنیاد استان کردستان ایران هست که در فاصله ۶۵ کیلومتری جنوب سنندج واقع شده هست.

ویژگیهای عمومی، فرهنگی، امت شناختی امت این شهرستان نیز مانند سایر نواحی هستان کردستان هست و امت اون به زبان کردی تکلم می‌نمايند.

لهجه ساکنان این شهر سورانی، هورامی و کلهری هست.

همچنین این شهر دارای ترکیبی از مذاهب سنی(حدود 70%) و شیعه می باشد.البته از ادیان دیگر، از جمله یهود و غیره در این شهر ساکن هستند.


این شهرستان در فصول بهار و پاییز آب و هوای دلپذیری دارد.
نقاط دیدنی و جذاب این شهر عبارتند از: روستای بسیار زیبا و خوش آب و هوای سرچی واقع در شمال این شهرستان و در دامنه ارتفاعات عوالان،کتیبه باستانی تنگی ور، تپه تیانه، تپه توبره ریز، نقش برجسته و سنگ نبشته اورامان، چشمه آب معدنی گوار، رودخانه تنگی ور، روستای شفرمود انگیز و تاریخی پالنگان.سد گاوشان در مسیر جاده سنندج نیز از جاذبه‌های این شهر هست.
همچنین تأسیس مجتمع پرورش ماهیان سردابی (قزل آلا) واقع در ۴۵ کیلومتری کامیاران ـ مریوان در بستر رودخانه سیروان با ظرفیت ۵۶۴ تن در سال بزرگترین مجتمع سردآبی ایران به شمار می‌آید و به جذابیت منطقه اضافه کرده هست

سَنَندَج (به کردی: سنه، Sine)، دومین شهر بزرگ کرد نشین ایران، مرکز استان کردستان در غرب ایران هست.

نام سنندج دگرگون شدهٔ سنه‌دژ هست و زبان امت، کردی سورانی اردلانی هست.

سنندج در ارتفاع ۱۴۵۰ تا ۱۵۳۸ متری از سطح دریا و در منطقهٔ کوهستانی زاگرس واقع شده و آب و هوای سرد و نیمه‌خشک دارد.

این شهر از سمت غرب به کوه آبیدر، از سمت شمال به کوه شیخ معروف، از سمت جنوب به کوه سراج الدین، محدود شده‌است و در منطقه‌ای به‌وسعت ۶/۳۶۸۸ هکتار گسترده شده‌است.

[۸].

جمعیت این شهر بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵، برابر با ۳۱۱٬۴۴۶ نفر هست.[۹]
فرمودنی هست سنندج به لحاظ موقعیت جغرافیایی و فعالیت‌های شهرسازی عصر صفوی و قاجار، از بافت شهری سنتی با ارزشی برخوردار هست که بناهای مسکونی و عام‌المنفعه متعددی مانند حمام، مساجد و بازار در اون باقی مانده هست‌.و دارای محدودهٔ بافت تاریخی فرهنگی با وسعتی معادل ۱۱۲ هکتار هست[۱۰].
محتویات

[ویرایش] وجه تسمیه

در گذشته به جای شهر سنندج فعلی شهری به نام«سیر» وجود داشت که این کلمه در فارسی به معنای «سی‌سر» هست.

سنندج (سنه یا سنه دژ) که از شهرهای کهن و مقدس هست به آیین مهر و زردشت در این بخش ایران باز می‌گردد.

ارتباط این شهر و نواحی مجاور اون با اساطیر پهلوانی آریایی از اهمیت و قدمت این شهر حکایت می‌کند.

شهر جدید سنندج در دوره صفوی و در روزگار شاه‌صفی در سال ۱۰۴۶ هجری قمری توسط سلیمان‌خان اردلان‌ پایه گذاری شد.
[ویرایش] پیشینه

سنندج مدت چهار قرن تحت حکومت حکام موروثی خاندان اردلان بود که نسبت خود را به ساسانیان می‌رسانیدند.

خانواده اردلان، به جز یک وقفه کوتاه، در سراسر دوره صفوی قدرت را در دست داشتند.

در دوره زندیان سنندج نیز به تسخیر حکومت زندیه در آمد.
پس از یک دوره هرج و مرج و جنگ که به تخریب سنندج انجامید، «خسروخان اردلان» (مقلب به کبیر) در سال‌های ۱۱۶۸ تا ۱۲۱۴ هجری قمری در سنندج مستقر شد.

آقا محمد خان قاجار، به پاداش، حکومت سنقر(کلیایی) را به او داد.

از سال ۱۲۱۴ تا ۱۲۴۰ هجری قمری «امان‌الله خان اردلان» (کبیر) پسر «خسروخان» در سنندج حکومت کرد که در این مدت اصلاحات زیادی برای آبادانی و عمران شهر سنندج به عمل آمد.

امان الله خان کبیر، پسری به نام «خسروخان ناکام» (ناکام، چون جوان مرگ شد.

تولد ۱۲۰۵، وفات ۱۲۴۰) داشت.

او به خاطر توانایی اش در سواد و ادبیات، مشهور و زبانزد بود.

پس از او در وقت پسرش «رضا قلی»، جنگ و منازعات میان خانواده اردلان گسترش پیدا کرد.

برادر او «امان الله» (معروف به غلامشاه خان) در سال ۱۲۶۵ تا ۱۲۸۴ حکومت کرد که آخرین وارث حکومت اردلان‌ها در کردستان بود.
سنه پیش از سال ۱۰۴۶ هجری قمری روستای کوچکی بود که طا یفه‌ای به نام زرین کفش دراونجا به زندگی می‌پرداختند.

تاریخ نگاران نیای این خاندان را که به لهجهٔ کردی« کوش زرین» فرموده می‌شود را به طوس نوذرپهلوان نامدار شاهنامه نسبت می‌دهند.زرین کفشها دارای کلوت (کلاه) و شلایی (پارچه ایی سیاه که به گونه‌ای ویژه به دور کلاه پیچیده می‌شد) بودند و کفشهای گلابتون دوزی شده به پا می‌کردند که نشان شاهزادگی بوده، که به دلیل پوشیدن همین کفشها به زرین کفشها نامزد شدند.
استان کردستان استان کردستان
میدن انقلاب در سال ۱۳۳۸هجری شمسی(۱۹۵۹ میلادی)


شهر سنندج تقریبآ در نیمهٔ اول قرن یازدهم بنا شده‌است و به همین دلیل، جغرافی‌نویسان سپس اسلام از این شهرذکری نکرده‌اند گرچه این شهر جدیدالبنیان هست، اما چند گور بیش از نهصد ساله در قبرستان شیخان و وجود مدفن امامزاده پیرمحمد، و مدفن هاجر خاتون، در این شهر، همگی دلیل بر قدمت تاریخی اون هست.
شهر سنندج مقر طوایفی از کردهای اردلان، احمدزینل، قاری‌مرادی، قمرتوزه‌ای، چهاردولی، خرات، دوم (گیوه‌کشسورسوری، شیخ‌اسماعیل، قادر مریویسی، کوش زرین (کفش زرینگرگدای، گوران و هلاج (حلاج) بوده هست.[۱] (محمد مردوخ کردستانی، تاریخ مردوخ، چاپخانه ارتش ۱۳۵۴، ج ۱، ص ۷۶ـ۱۱۶).
در سالهای ۱۳۰۰ تا ۱۳۲۰ شهر سنندج اهمیت خودرا در مقام حاکم نشین منطقه از دست می داد.

با روی کار آمدن رضاشاه حکومت مرکزی توانست تا اندازه ای امنیت را در سر تا سر ایران تأمین نماید.

در این وقت سنندج بخشی از استان پنجم (استان کرمانشاهان بود).

از سال ۱۳۴۰ به بعد استان کرمانشاه تقسیم شد به استان کردستان و استان کرمانشاهان و سنندج به عنوان مرکز سیاسی و اداری هستان کردستان، مهمترین و بزرگترین شهر هستان جدید التاسیس کردستان بود.
[ویرایش] سنه دژ

استان کردستان استان کردستان
دژ سنندج در وقت قدیم


پس از انهدام قلعه حسن آباد، در سال ۱۰۴۶ هجری قمری در وقت حکومت شاه صفی، «سلیمان‌خان اردلان‌» پسر «تیمورخان اردلان» از بستگان مورد اعتماد شاه صفی به کردستان آمد، مرکز ایالت کردستان را از حسن آباد به سنندج انتقال داد و شهر سندج را در محل روستای سینه پی نهاد و دژ حکومتی را بر بالای تپه‌ای به بلندای ۲۰ متر در کنار روستای سینه که امروزه به باشگاه افسران معروف هست ساخت و در بیرون و پیرامون دژ، خانه، گرما به و بازار و مسجدی ساخت و یک رشته کاریز نیز در دشت «سرنوی» پی نهاد و آب اونرا به شهر و میان قلعه آورد.

دژی را که «سلیمان خان» بنا نهاد «سنه دژ» نامید که بر اثر گذشت وقت و تلفظ‌های گوناگون به «سنه دج» و سپس «سنندج» دگرگون شد.بنای اصلی اون از وقت خسروخان اول تا امان الله خان اول طول کشید.

«حسنعلی خان اردلان»، والی سنندج در سال ۱۱۱۶ هجری قمری درمیان قلعهٔ حکومتی چند تالار و عمارت بنیان می‌کند و سپس مسجد و مدرسه‌ای بزرگ در شهر سندج بر پا می‌کند که دو منار بلند داشته‌است.

این دو منار یک صد سال پا بر جا بود که در وقت «امان الله خان اردلان» والی کردستان که مردی سخت مذهبی و تندرو بود از جای در آمد و به جای اون مسجد و دو منار و باغی به نام فردوس ساخت.
استان کردستان استان کردستان
شهر سنندج در وقت قاجار و نمایی از آبیدر.


«امان الله خان» قلعهٔ حکومتی را گسترش می‌دهد و تالاری بزرگ در اون می‌سازد و کف اونرا به گونه‌ای نیمه شفاف مفروش می‌کند.

سپس تالار دیگری می‌سازد و تصویر پادشاهان بزرگ جهان همچون ناپلئون، امپراتور فرانسه و الکساندر تزار روسیه و چند تصویر از جنگهای بزرگ و نامدار را بر دیوار نقاشی می‌کند.

در دورهٔ رضاخان یادمان‌های با ارزش دژ به دست «علی محمد بنی آدمی» ملقب به شریف الدوله از بین رفت.حوض مرمرینی که از سنگ یشم در دورهٔ «امان الله خان اردلان» ساخته شده و در دژ به کار رفته بود به تهران فرستاده شد و در کاخهای رضا خان به کار رفت.این دژ از نوع دژهای کاخهای حکومتی بود همچنین به دلیل اینکه در کوهستان ساخته شده بود به دژهای کوهستانی شبیه بود.این بنا که به دورهٔ صفوی باز میگردد دارای ویژگیهای شیوهٔ اصفهانی میباشد.

برای حفاظت از قلعهٔ حکومتی و منازل خوانین و حکام، دیواری بر گرد قلعه کشیده شد و ۴ دروازه به نامهای قلعه چوارلان (رو به غرب)، سرتپوله (رو به شمال)، عبد العظیم (رو به قبله) آقا رحیم (رو به شرق) ساخته شد.

این دیوار به همراه ۴ دروازه محلهٔ میان قلعه را تشکیل میداد.
همچنین در این شهر میدان ی به نام میان اقبال هست.روستای بسیار بزرگ و دلنشینی به نام کرجو هم در مناطق اطراف اون واقع شده هست یکی دیگر از این مناطق هم بیساران نام دارد که بسی زیبا و دل انگیز هست.
[ویرایش] وضعیت طبیعی

[ویرایش] جغرافیا

استان کردستان استان کردستان
آبیدر و نمایی از سنندج


استان کردستان استان کردستان
باغ امانیه از بالای آبیدر


شهر سنندج، مرکز استان کردستان با مساحت ۶/۳۶۸۸ هکتار در غرب ایران و در بخش جنوبی هستان کردستان برنامه دارد.

مختصات جغرافیایی سنندج در موقعیت ۱۴ درجه و ۳۵ دقیقه عرض شمالی و ۴۶ درجه طول شرقی از نصف النهار گرینویبرنامه دارد و ارتفاع اون از سطح دریا بین ۱۴۵۰ تا ۱۵۳۸ متر در نقاط مختلف شهر متغیر هست.
شهر سنندج از نظر طبیعی محصور بین تپه‌هایی در یک جام فضائی برنامه گرفته‌است به طوریکه کوه‌ها و تپه‌های (آبیدر، کوچکه رش و توش نوذر(البته توش نوذر یک تپه کوچک در حاشیه شهر هست)) که ادامه سلسله جبال زاگرس هستند در اطراف این شهر کشیده شده‌اند .

و در پاره‌ای از نقاط از جمله جنوب غربی و شمال شرقی رشد و گسترش شهر را محدود کرده‌اند.

بخش‌های زیادی از شهر سنندج بر روی تپه‌هایی واقع شده.وضعیت توپوگرافی شهر و کوه‌های اطراف اون باعث گردیده‌است که شهر به صورت طبیعی در یک دره نسبتاً مسطح محصور گردد و قطعاً شکل گیری در جهات دیگری گسترش پیدا کرده‌است و همچنین شکل گیری شبکه معابر و خیابان‌های اصلی و فرعی، کوچه‌ها و محلات بر حسب شیب زمین بوده و حتی بیشتر قسمت‌های شهر، ساختمان‌ها به صورت پله بندی و تراس بندی هستبرنامه یافته و غیر از محلات نو ساز (چون اکثر شهرک‌های تازه ساخت اطراف شهر) اغلب کوچه‌ها باریک و پر پیچ و خم و پله‌ای می‌باشند.

رود قشلاق به طول ۹۵ کیلومتر از سه کیلومتری مشرق سنندج عبور می‌کند.امروزه حجم آب دهی رود قشلاق به دلیل گسترش و توسعه فیزیکی شهر و کمبود نزولات جوی به شدت پایین آمده‌است.

از کوه‌های سنندج میتوان به کوه آبیدر، کوچسار، شیخ معروف، مسجد میرزا، ملاکاوو، چرخ لان و سراج الدین اشاره کرد.

فاصله شهر سنندج تا تهران ۵۱۲ کیلومتر می‌باشد همچنین از طریق مریوان ۱۴۰ کیلومتر با خط مرزی نیز فاصله دارد .البته بانه نیز شهری مرزی هست که با کشور عراق خط مرزی دارد.
استان کردستان استان کردستان
سراسرنمای سنندج در شب.



[ویرایش] آب و هوا

استان کردستان استان کردستان
پارک ملت سنندج در زمستان


آب و هوای شهر سنندج سرد و نیمه‌خشک هست و در فصل بهار و تابستان هوای دلپذیر دارد.متوسط دمای سنندج در بهار ۱۵،۲۰، در تابستان ۲۵،۲۰، در پاییز ۱۰٫۴۰ و در زمستان ۱٫۶۰ درجهٔ سانتی‌گراد هست.حداکثر دما در تیر حدود ْ۴۴ و حداقل اون در بهمن، ْ۵ر۱۳- درجهٔ سانتی‌گراد هست.

بارندگی سالانه به طور متوسط ۳،۴۹۷ میلیمتر بوده و حداکثر روزانه ، ۶۱ میلیمتر هست.
[ویرایش] مناطق دیدنی

[ویرایش] جاذبه‌های تاریخی

استان کردستان استان کردستان
عمارت سالار سعید (موزه سنندج)


دولت صفوی توجه خاصی به شهر سنندج به عنوان مرکز ایالت کردستان اردلان داشت همین مسئله موجب شد که زمینه حضور هنرمندان و معمارانی برجسته از اصفهان به این شهر فراهم گردد و در نتیجه معماری سبک اصفهانی که با اقلیم سنندج هم همخوانی و انطباق داشت به طور چشمگیری در این شهر گسترش یافت و عمارات با شکوهی از جمله کهن دژ و ساختمان‌های داخل اون و بازار سنندج با پلانی مستطیل شکل که کاملاً تحت تاثیر معماری بازار پیرامون میدان نقش جهان اصفهان بود ساخته شد، یکی از زیباترین چهار باغ‌هایی که در ایران پس از چهار باغ اصفهان ساخته شد، چهار باغ سنندج در شمال بازار بود، این چهار باغ در دوره قاجار به محله مسکونی چهار باغ تبدیل شد البته تاثیر سبک معماری اصفهان در دوره زندیه و قاجاریه هم تداوم یافت و چهار باغ و عمارت خسرو اباد که یکی از چهار باغ‌های زیبای ایران هست در جنوب غرب سنندج ساخته شد که اکنون عمارت خسرو اباد و بخشی از چهار باغ اون باقی مانده‌است .
[ویرایش] عمارت و خانه‌های تاریخی

استان کردستان استان کردستان
عمارت آصف (خانه کرد)


از عمارت و خانه‌های تاریخی شهر سنندج می‌توان به عمارت خسروآباد، عمارت مشیر دیوان، عمارت امجدالاشراف، عمارت وکیل الملک، عمارت احمدزاده، عمارت سرهنگ آزموده اردلان، عمارت ملا لطف الله شیخ الاسلام، عمارت ملک التجار، مجموعه عمارت شیخ محمد باقر غیاثی، عمارت سالار سعید (موزه سنندج)، عمارت آصف وزیری (خانه کرد)، خانه پیر مرادی، خانه معمار باشی، خانه آیت‌الله شیخ محمد مردوخ کردستانی، خانه گله داری و خانه مجتهدی اشاره کرد.
استان کردستان استان کردستان
مسجد دارالاحسان


[ویرایش] حمام‌ها

از حمام‌های تاریخی سنندج می‌توان به حمام شیشه، حمام خان، حمام صلاحی، حمام عبدالخالق، حمام عمارت آصف، حمام عمارت ملالطف الله شیخ الاسلام، حمام وکیل الملک، اشاره کرد.
[ویرایش] جاذبه‌های مذهبی

از مکان‌های مذهبی سنندج می‌توان به مسجد و زیارتگاه هاجره خاتون، مسجد خورشید لقا خانم، مسجد دارالاحسان، مسجد دارالامان، مسجد رشید قلعه بیگی، مسجد وکیل، مسجد وزیر، امامزاده پیرعمر سنندج، امامزاده پیرمحمد، مقبره شرف الملک اردلان، مقبره شیخ محمد باقر غیاثی و کلیسای سنندج اشاره کرد.
[ویرایش] جاذبه‌های طبیعی

هستان کردستان از طبیعتی زیبا برخوردار هست و جنگل بخشی از زیبایی‌های هستان را شکل بخشیده‌است.

جنگل‌های هستان دراطراف شهرهای بانه و مریوان واقع شده و سپس جنگل‌های شمال کشور در درجهٔ دوم اهمیت برنامه دارد.معروف‌ترین درختان جنگلی این جنگل‌ها بلوط، گلابی، زبان گنجشک (ون)، گردو، سیب وحشی، پسته وحشی، زالزالک، آلبالو جنگلی، بادام تلخ، افرا و درخت‌هایی مانند گز و بید وحشی در کنار رودخانه‌است.از جاذبه‌های طبیعی میتوان جنگل‌های اطراف سنندج که مساحت اون حدود ۷۸۰۰۰ هکتاراست و در جنوب سنندج واقع شده‌اند، پارک جنگلی آبیدر، پارک ملت نام برد.
استان کردستان استان کردستان
مناظراطراف جاده سنندج، کامیاران.



باغ سازی نزد ایرانیان سابقه دیرینه‌ای دارد.در این میان چهار باغ به خاطر چهار عنصر مقدس و گردونه زندگی، از اهمیت خاصی برخوردار بود.
استان کردستان استان کردستان
پارک امیریه در دامنه آبیدر.


باغ سازی در کردستان به دلیل علاقه مندی والیان کردستان به سبک معماری ایرانی و باغ سازی ایران، رونق و گسترش یافت.

از چندین چهار باغ، اکنون فقط نام برخی از اونها در کردستان باقی مانده‌استبرخی از باغ‌های این شهر عبارت هست از باغ امیریه، باغ امانیه و چهارباغ خسروآباد که یکی از زیباترین چهار باغ‌هایی که در ایران پس از چهار باغ اصفهان ساخته شد بود .این باغ که دقیقاً به وسیله چهار خیابان به چهار قسمت تقسیم شده بود، تا حدود سال ۱۳۴۵ نیز موجود بود، اما شهر سازی جدید موجب شد تا به جای اون خانه‌هایی که اکنون پیرامون این عمارت وجود دارند، احداث شوند.

جز درختان پیرامون عمارت و جوی آب مرکزی، دیگر عناصر چهار باغ از بین رفته و بسیاری از درختان و حوضچه‌ها نابود شده‌اند.
از دیگر جاذبه‌های سنندج میتوان به بازار سنندج، بازار سرتپوله، پل قشلاق، سد وحدت، ساختمان شهرداری، موزه سنندج و موزه تاریخ طبیعی اشاره کرد.
[ویرایش] امت

شهر سنندج مقر طوايفى از كردهاى اردلان، احمدزينل، قاري‌مرادى، قمرتوزه‌اى، چهاردولی، خرات، دوم (گيوه‌كش)، سورسورى، شيخ‌اسماعيل، قادر مريايشانسى، كوسن رزين (كفش رزين)، گرگداى، گوران و هلاج بوده هست.

[۱۱].

اکثریت ساکنان سنندج، کرد زبان هستند که به لهجه سنندجی از گویش سورانی تکلم می نمايند.

دین امت سنندج اسلام و اکثریت اونها پیرو مذهب تسنن از شاخه شافعی می باشند، %ی نیز پیرو مذهب تشیع هستند.اقلیت‌های مسیحی (کاتولیک) و کلیمی نیز وجود دارند که طی چند سال گذشته از کشور مهاجرت کرده اند.

مدارس آلیانس در سال ۱۳۱۶ هجری قمری در سنندج مانند شهرهای همدان، اصفهان، شیراز و کرمانشاه که بیشترین تعداد یهودیان را داشتند، تاسیس شدند[۱۲].یک محله کامل برای یهودیان وجود داشته و قسمت اعظم تجارت منطقه را در دست داشتند.در وقت‌های قدیم، ۳ یا ۴ کنیسه وجود داشت ولی هم اکنون دو کنیسه فعال هست.

یک کنیسه قدیمی هم در سنندج وجود دارد که در حدود ۱۵۰ سال قدمت دارد.

در کنیسه سنندج، می‌توان قدیمی‌ترین نُسَخِ سفر تورات را یافت، که ناب‌ترین پوست آهو را داراست و جوهر اون از جوهر چینی هست.

شغل یهودیان قدیمی در سنندج، پارچه‌فروشی و خرازی بوده هست.

هم‌چنین، بعضی از بناهای قدیمی سنندج، کار یهودیان قدیمی سنندج هست.
استان کردستان استان کردستان
سراسرنمای سنندج از آبیدر.



[ویرایش] جمعیت

جمعیت شهر سنندج در سال ۱۳۳۵ برابر با ۴۰،۶۴۱ نفر با ۷،۹۰۰ خانوار بوده‌است[۱۳].

در سال ۱۳۴۵ جمعیت شهر به ۵۴،۵۷۸ نفر و ۱۵،۱۰۶ خانوار رسیده‌است.

نرخ رشد جمعیت در این دوره ۲٫۹۹ % بوده‌است که در مقایسه با نرخ رشد سایر مراکز هستان‌ها در کشور نرخ رشد بالایی می‌باشد.

برپايه سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵ خورشیدی، جمعیت شهر سنندج در این سال بالغ بر ۴۱۷۱۷۷ نفر بوده که از این تعداد ۲۱۳۱۵۰ نفر مرد و ۲۰۴۰۲۷ نفر زن بوده‌اند.

همچنین تعداد خانوارهای ساکن این شهر، ۸۱٬۳۸۰ خانوار بوده‌است.[۱۴]

هرم جمعیتی سنندج در سال ۱۳۸۵[۱۵]مردانسنزنان
۸٬۳۴۹
65+
۷٬۴۲۳
۳٬۰۷۷
60-64
۳٬۱۲۱
۴٬۳۷۵
55-59
۴٬۳۴۴
۷٬۳۸۵
50-54
۶٬۳۳۹
۸٬۵۸۳
45-49
۸٬۱۳۷
۱۰٬۱۲۹
40-44
۹٬۷۲۹
۱۲٬۳۲۸
35-39
۱۱٬۶۰۶
۱۳٬۲۸۱
30-34
۱۲٬۷۵۱
۱۶٬۸۴۹
25-29
۱۶٬۰۳۴
۲۱٬۶۰۷
20-24
۲۲٬۴۷۱
۲۰٬۷۲۰
15-19
۱۹٬۹۰۸
۱۴٬۴۵۶
10-14
۱۳٬۷۴۸
۱۰٬۵۲۴
5-9
۱۰٬۰۶۶
۱۰٬۶۹۰
0-4
۱۰٬۰۶۱

[ویرایش] لباس

استان کردستان استان کردستان
پوشش زنان کرد.


استان کردستان استان کردستان
پوشش مردان کرد.


پوشش کردی دارای تنوع خاص در مناطق مختلف هست.
پوشش مردها شامل نیم‌تنه‌ای به نام چوخه که از جنس پشم یا کتان هست و شلواری گشاد به‌نام رانک که مچ‌پای اون تنگ هست.سورانی که نوعی آستین شل و دراز هست که دارای شکل مثلثی بوده و بر روی مچ و دست بسته می شود.شال که به اون «پشت ون» و «پشت ینه» نیز فرموده می شود، ۳ تا ۱۰ متر طول دارد که در ناحیه کمر بر روی لباسها بسته می شود.

دستار یا «کلاقاه» نیز به بعنوان کلاه بر سر مردان کاربرد دارد.پوشش دیگری نیز به‌نام مَلَکی دارند که شامل نیم‌تنه‌ای بدون یقه هست و از پایین تا بالا با دکمه بسته می‌شود.
پوشش زنان شامل پیراهن بلند (بدون پولک یا با پولک)، جافی، شلواری هست همانند شلوار مردان که توسط زنان کرد مخصوصا در روستاها در هنگام کار پوشیده می شود، در مراسم عروسی زنان شلوارهای گشادی می پوشند که از ابریشم ساخته شده و براق هست.

قبای بلندی که بر روی لباسهای بلند پوشیده می‌شود که به اون «کولنجه» میگویند که ساخته شده از مخمل یا ابریشم ضخیم هست و روسری، که دارای رشته‌های بلند سیاه و سفید ابریشمی هست و روی اونرا زر دوزی می نمايند.پوشش زن‌های سنندجی برخلاف پوشش سایر مناطق کردستان، فاقد شال هست.


4:

ممنون دوست عزیز ....

عالی بود ..
منم از کردستانم ...

سنندج ...


5:

منم بچه ی سنندجم

6:

خواهش میکنم

7:

استان کردستان

8:

ما هم بیجاری هستیم
و متاسفانه ساکن شهرستان تهران


70 out of 100 based on 80 user ratings 730 reviews

@